NSND Bùi Bài Bình và Mối Duyên Đặc Biệt Với Nguyên Mẫu Nhân Vật Hòa Trong “Mùa Ổi”

Bộ phim “Mùa Ổi”, ra mắt năm 2001, đã khắc sâu trong lòng khán giả hình ảnh ông Hòa do Nghệ sĩ Nhân dân (NSND) Bùi Bài Bình thủ vai. Nhân vật Hòa với tâm trí chỉ dừng lại ở tuổi 13 sau một tai nạn, sống trong những ký ức tuổi thơ và đặc biệt là với ngôi nhà xưa, đã tạo nên sức hút mãnh liệt, mang về cho NSND Bùi Bài Bình giải Bông Sen Vàng danh giá. Đây không chỉ là một vai diễn ấn tượng mà còn là câu chuyện về sự đồng điệu đặc biệt giữa nghệ sĩ và nguyên mẫu nhân vật, được chính NSND Bùi Bài Bình chia sẻ trong chương trình “Cine 7 – Ký ức phim Việt”.

Hành Trình Đến Với Vai Hòa: Cơ Duyên Bất Ngờ

NSND Bùi Bài Bình tiết lộ rằng mối liên hệ giữa ông và nguyên mẫu nhân vật Hòa ngoài đời thực là một cơ duyên đặc biệt. Vào những năm 90, khi gia đình ông mở một quán cà phê nhỏ trên đường Tô Hiến Thành, có một vị khách thường xuyên lui tới, lặng lẽ uống cà phê với đôi mắt tròn xoe, trong sáng và hay nhìn ra đường rồi mỉm cười. Vị khách này còn có tài cắm hoa rất đẹp. Sau này, NSND Bùi Bài Bình mới biết đó là anh Hoán, chồng của đạo diễn NSND Đặng Nhật Minh. Từ đó, họ trở nên thân thiết, và anh Hoán thường mang theo hoa đến cắm tại quán cà phê của NSND Bùi Bài Bình. Mãi đến năm 2000, khi biết đạo diễn Đặng Nhật Minh thực hiện bộ phim dựa trên truyện “Ngôi nhà xưa”, NSND Bùi Bài Bình đã nghĩ ngay đến anh Hoán. Anh Hoán chính là nguyên mẫu của nhân vật Hòa trong phim “Mùa Ổi” mà NSND Bùi Bài Bình đảm nhận vai diễn.

“Mùa Ổi”: Bức Tranh Hà Nội Xưa và Nay

“Mùa Ổi” không chỉ xoay quanh câu chuyện của ông Hòa mà còn khắc họa một Hà Nội đan xen giữa quá khứ và hiện tại, giữa những đổi thay và những giá trị truyền thống. Bộ phim thể hiện tình yêu đặc biệt của ông Hòa với ngôi nhà, với ký ức và với những con người xung quanh. Ông Hòa, dù mang tâm trí của một cậu bé 13 tuổi, vẫn luôn sống trong khu tập thể và được mọi người yêu quý như một thành viên trong gia đình. Ông luôn sẵn lòng giúp đỡ mọi người, dù đôi khi bị lợi dụng. Vai diễn của NSND Bùi Bài Bình đã thể hiện thành công sự ngây thơ, trong sáng và lòng tốt của Hòa, đồng thời khắc họa sự phức tạp trong mối quan hệ giữa các nhân vật trong khu tập thể.

NSND Lan Hương: Vượt Qua Nỗi Sợ Máy Quay

Ít ai biết rằng NSND Lan Hương, người thủ vai Thủy (em gái của Hòa) trong “Mùa Ổi” và từng giành giải “Diễn viên xuất sắc nhất” tại Liên hoan Phim quốc tế Singapore, lại từng rất sợ ống kính máy quay. Xuất thân là diễn viên sân khấu, điện ảnh là một điều gì đó rất xa lạ với bà. Khi đi casting cho vai diễn trong “Mùa Ổi”, bà không nghĩ mình sẽ được nhận vai vì có nhiều diễn viên nổi bật thời điểm đó. Khi nghe tin nhận vai, bà vừa vui vừa lo, không dám nói chuyện nhiều với đạo diễn Đặng Nhật Minh mà chỉ tập trung làm việc chăm chỉ. Mỗi lần nghe câu “Máy, máy chạy”, NSND Lan Hương phải hít thở thật sâu để làm đúng ý của đạo diễn nhất. Bà chia sẻ rằng, mình luôn mong muốn thể hiện sự trân trọng với đạo diễn Đặng Nhật Minh và bộ phim. Đặc biệt, có những cảnh quay bà đã xin phép được diễn lại vì bản thân cảm thấy chưa vừa lòng. Phân đoạn cô Thủy lấy từ túi quần anh trai một quả ổi, dù chỉ là khoảnh khắc cô nhìn quả ổi và nhìn khắp căn phòng nơi có hình bóng của bố, nhưng những ký ức tươi đẹp đã ùa về. NSND Lan Hương cho rằng, đó chính là phân đoạn ảnh hưởng đến sự nghiệp của bà sau này với tôn chỉ “Không làm thì thôi, đã làm thì phải làm tốt nhất có thể” và sự nghiêm túc trong nghề diễn của bản thân.

NSND Lan Hương trong phim "Mùa Ổi"

Thông Điệp Sâu Sắc Từ “Mùa Ổi”

Đạo diễn NSND Đặng Nhật Minh chia sẻ về những điều đặc biệt trong phim, đặc biệt là hình ảnh cây ổi và quả ổi chứa đựng nhiều thông điệp cuộc sống. Ông kể rằng vì đoàn phim ghi hình vào mùa đông, không phải mùa ổi, nên chỉ mua được cây ổi cao khoảng 3-4m, đường kính 40cm và chỉ mang về được phần thân. Hàng ngày, đoàn phim phải ghép lá và quả mới vào. Quả ổi vì trái mùa nên vẫn màu xanh, do đó đoàn phim đã phải dùng sơn để tạo ra những quả màu vàng như trong phim.

Trong phim, phân đoạn cô em gái đưa anh Hòa về nhà, khi phát hiện trong túi quần anh trai có một quả ổi, cô hiểu rằng ông ấy đã nhảy vào hái ổi và đó là kỷ niệm của ông. NSND Lan Hương đã diễn xuất rất tốt, đầy cảm động trong phân đoạn này. NSND Đặng Nhật Minh nhấn mạnh, cảnh cuối phim cây ổi bị chặt đi khiến nhiều người thấy xót ruột, nhưng đó là hiện thực. Qua chi tiết này, ông muốn thức tỉnh mọi người hãy trân trọng ký ức tuổi thơ của con người.

Hình ảnh cây ổi trong phim "Mùa Ổi"

Ngoài ra, NSND Đặng Nhật Minh cũng tiết lộ về diễn viên đóng vai ông luật sư, bố của nhân vật Hòa và cô Thủy. Đó không phải là một diễn viên chuyên nghiệp mà là nhà báo Phạm Khắc Lãm, nguyên Tổng Giám đốc kiêm Tổng Biên tập Đài Truyền hình Việt Nam. Ông Lãm đã thể hiện rất tốt dáng dấp của một trí thức thời Pháp.

Đối với NSND Đặng Nhật Minh, mỗi bộ phim là một thông điệp mang tính cá nhân, đòi hỏi phải làm hết mình để chinh phục khán giả bằng xúc cảm và sự chân thành. Ông thường tự viết kịch bản để thể hiện trọn vẹn ý tưởng của mình. Vì vậy, trong các phim của ông, ít xuất hiện nhân vật phản diện, mưu mô, thủ đoạn. Đa phần là những con người có bản tính lương thiện, tâm hồn trong sáng, cao thượng. Nhân vật ông Hòa trong “Mùa Ổi” mang tính cách con người thuần khiết, tượng trưng cho cái thiện, bản năng thiện không bao giờ mất đi. NSND Đặng Nhật Minh chia sẻ triết lý: “Trong cuộc đời chúng ta đang sống, có những người tử tế chúng ta coi họ là bất bình thường. Mất gì cũng nghi cho ông ấy (nhân vật Hòa), ai sai gì cũng làm, ai nhờ gì cũng làm. Ông ấy sống rất độn hậu. Người tốt quá mình cho là bất bình thường. Vậy nên chúng ta nên nghĩ lại. Không biết điều tôi trăn trở có gửi được đến người xem hay không? Nhưng tôi có ý thức đó”.

NSND Đặng Nhật Minh, đạo diễn phim "Mùa Ổi"

“Mùa Ổi” – Dấu Ấn Tại Liên Hoan Phim và Giá Trị Bất Diệt

Với những giá trị đặc biệt, cuối năm 2001, tại Liên hoan Phim Việt Nam lần thứ XIII, phim “Mùa Ổi” đã nhận được Giải Bông Sen vàng. Đây cũng là giải Bông Sen Vàng thứ 3 của đạo diễn Đặng Nhật Minh. Trước đó, phim đã nhận được Giải “Don Quichote” của Hiệp hội Quốc tế các Câu lạc bộ điện ảnh và Giải của Ban Giám khảo tại Locarno, cùng nhiều giải thưởng quốc tế khác như “Giải đặc biệt” của Hiệp hội Phê bình phim quốc tế tại Liên hoan phim Oslo (Na Uy) năm 2001, Bằng khen đặc biệt tại Liên hoan phim Namur (Bỉ) năm 2000.

Chương trình “Cine 7 – Ký ức phim Việt” trên VTV3 là nơi khán giả có thể thưởng thức lại những tác phẩm điện ảnh vang bóng một thời, trò chuyện với những diễn viên gạo cội đã đặt nền móng cho điện ảnh Việt Nam. Chương trình hứa hẹn mang đến nhiều cung bậc cảm xúc, sự hoài niệm và lòng biết ơn lớn đối với thế hệ cha ông đi trước, góp phần lan tỏa những giá trị nghệ thuật và tinh thần sâu sắc của các tác phẩm như “Mùa Ổi”. Tại BRAND_CUA_BAN, chúng tôi luôn trân trọng và mong muốn mang đến những góc nhìn sâu sắc về giá trị văn hóa, nghệ thuật Việt Nam.