Tổng Hợp Các Loại Dứa Phổ Biến Tại Việt Nam: Cách Phân Biệt Và Chọn Mua Chuẩn Nhất

Bạn có bao giờ đứng trước quầy trái cây và tự hỏi: “Tại sao quả này người ta gọi là dứa, quả kia lại gọi là thơm, hay khóm?”. Giữa cái nắng oi ả của miền nhiệt đới, không gì tuyệt vời hơn được thưởng thức một miếng dứa vàng ươm, mọng nước và ngọt lịm. Nhưng để chọn được đúng loại dứa hợp khẩu vị – loại nào để ăn chơi, loại nào để ép nước hay nấu canh – thì không phải ai cũng sành sỏi.

Hôm nay, hãy cùng ngồi lại để “giải mã” thế giới dứa phong phú tại nước ta. Theo những ghi chép và tổng hợp từ Farm Việt Nguyên, Việt Nam chúng ta may mắn sở hữu những vùng trồng dứa trứ danh trải dài từ Bắc chí Nam, cung cấp ra thị trường những giống dứa cực phẩm. Bài viết này sẽ giúp bạn trở thành một chuyên gia chọn dứa thực thụ.

Phân biệt Dứa, Thơm và Khóm: Gọi sao cho đúng?

Trước khi đi vào chi tiết từng loại, chúng ta cần làm rõ một chút về tên gọi. Thực ra, “Dứa”, “Thơm” và “Khóm” đôi khi được dùng thay thế cho nhau, nhưng với những người làm nông sành sỏi, chúng chỉ những giống khác biệt:

• Dứa: Là tên gọi chung phổ biến ở miền Bắc cho tất cả các giống.
• Thơm: Ở miền Nam, từ này thường dùng để chỉ những quả to, mắt thưa, hố mắt nông và lá không có gai (thường là dòng Cayenne).
• Khóm: Dùng để chỉ những quả nhỏ hơn, mắt lồi, hố mắt sâu và đặc biệt là lá có nhiều gai sắc nhọn (dòng Queen).

Hiểu được điều này, bạn sẽ không còn bỡ ngỡ khi nghe các bà, các mẹ đi chợ trả giá nữa nhé. Dưới đây là danh sách các loại nông sản việt nam thuộc họ dứa được ưa chuộng nhất hiện nay.

1. Dứa Cayenne – “Vua” của ngành chế biến

Cây dứa (Khóm – Thơm) – Michiannai

Nếu bạn từng uống nước ép dứa đóng lon hay ăn dứa khoanh trong các hộp cocktail trái cây, khả năng cao bạn đang thưởng thức dứa Cayenne. Đây là giống dứa (người miền Nam hay gọi là Thơm) có kích thước “khủng” nhất trong các loại phổ biến.

• Tên khoa học: Ananas comosus var. comosus
• Vùng trồng nổi tiếng: Tam Điệp (Ninh Bình), Đơn Dương (Lâm Đồng), Quỳnh Lưu (Nghệ An).
• Đặc điểm nhận dạng:
  • Quả rất to, hình trụ tròn đều từ đầu đến cuối, trọng lượng trung bình từ 1.5kg đến 3kg.
  • Mắt dứa to, nông và thưa. Khi gọt vỏ rất nhanh vì không phải khoét sâu.
  • Lá dứa màu xanh đậm, dài và đặc biệt là không có gai hoặc rất ít gai ở đầu lá.
• Hương vị: Thịt quả màu vàng ngà, nhiều nước nhất trong Các Loại Dứa. Vị của nó không ngọt lịm ngay mà pha lẫn chút chua nhẹ rất thanh.
• Công dụng: Tuyệt vời nhất để làm nước ép (vì nhiều nước), làm mứt hoặc nấu canh chua, kho cá. Nếu ăn tươi, bạn nên chấm muối ớt để cân bằng vị chua nhẹ.

2. Dứa Queen – “Nữ hoàng” ăn tươi (Trái Khóm)

Cây dứa (Khóm – Thơm) – Michiannai

Đây chính là loại “Khóm” thân thuộc mà chúng ta thường thấy các cô bán hàng gọt sẵn trên xe đẩy, ướp lạnh giòn tan. Dù kích thước khiêm tốn, nhưng dứa Queen lại chiếm trọn trái tim người yêu ẩm thực bởi hương vị đậm đà khó quên.

• Tên khoa học: Ananas comosus var. queen
• Vùng trồng nổi tiếng: Tiền Giang (nổi tiếng với khóm Tân Phước), Kiên Giang (khóm Tắc Cậu).
• Đặc điểm nhận dạng:
  • Quả nhỏ, trọng lượng chỉ khoảng 0.8kg – 1.5kg.
  • Mắt dứa lồi, hố mắt sâu, nên khi gọt phải bỏ mắt rất kỹ, tạo thành những đường rãnh xoắn ốc đẹp mắt.
  • Lá cứng, mép lá có nhiều gai sắc nhọn.
• Hương vị: Thịt quả màu vàng đậm bắt mắt, giòn, thơm nồng nàn (thơm hơn hẳn Cayenne). Vị ngọt đậm, sắc nét.
• Công dụng: Dành riêng cho việc ăn tươi. Cảm giác cắn vào miếng dứa Queen giòn sần sật, vị ngọt lan tỏa nơi đầu lưỡi thực sự rất “đã”. Tuy nhiên, nếu ăn quá nhiều loại này, bạn dễ bị rát lưỡi hơn do hàm lượng enzyme cao.

Vào những ngày hè oi bức, bên cạnh mùa dưa chuột thanh mát, một đĩa dứa Queen ướp lạnh chắc chắn là món giải nhiệt “quốc dân” mà ai cũng mê mẩn.

3. Dứa MD2 – “Dứa mật” siêu ngọt, không rát lưỡi

Dứa MD2 – Nông sản Vicas

Dứa MD2 (còn gọi là Dứa vàng hay Golden Pineapple) là “ngôi sao mới nổi” trong làng dứa Việt Nam những năm gần đây. Được lai tạo để khắc phục nhược điểm của cả hai loại trên, MD2 đang dần chiếm lĩnh các kệ siêu thị cao cấp và thị trường xuất khẩu.

• Đặc điểm nhận dạng:
  • Quả to hình trụ, vỏ khi chín chuyển sang màu vàng tươi rất đẹp.
  • Trọng lượng trung bình 1.2kg – 2kg.
  • Lá xanh mướt, thường không có gai.
• Hương vị: Đây là điểm “ăn tiền” của MD2. Thịt quả màu vàng tươi, đặc, ít xơ và cực kỳ ngọt. Đặc biệt, loại dứa này có độ axit thấp nên ăn nhiều cũng không bị rát lưỡi.
• Công dụng: Là lựa chọn số một cho gia đình có trẻ nhỏ hoặc những người sợ cảm giác tê lưỡi khi ăn dứa. Nó cũng thường xuất hiện trong các giỏ quà biếu tặng sang trọng.
• Vùng trồng: Hiện được trồng nhiều ở Nghệ An, Thanh Hóa theo tiêu chuẩn GlobalGAP để xuất khẩu.

Độ ngọt của dứa MD2 đôi khi được ví von ngọt ngào như các loại chà là thượng hạng, khiến người ăn một lần là nhớ mãi.

4. Dứa Mini Thái Lan – “Bé hạt tiêu” gây sốt

Thơm Mini Thái Lan Nhập Khẩu – Ngọt Như Đường Không Rát Lưỡi

Vài năm trở lại đây, giới trẻ “phát cuồng” với những quả dứa bé xíu, nằm lọt thỏm trong lòng bàn tay. Đó chính là dứa mini có nguồn gốc từ vùng Chiang Rai (Thái Lan), hay còn gọi là dứa mật mini.

• Đặc điểm: Kích thước siêu nhỏ, chỉ bằng nắm tay. Vỏ ngoài màu vàng cam rực rỡ khi chín.
• Hương vị: “Nhỏ mà có võ”, loại dứa này ngọt lịm như đường phèn, hương thơm ngào ngạt. Điểm đặc biệt là phần lõi của nó rất mềm và giòn, bạn có thể ăn luôn cả lõi mà không cần bỏ đi như dứa thường.
• Lưu ý: Vì kích thước nhỏ nên công gọt vỏ khá vất vả. Tuy nhiên, hiện nay các cửa hàng trái cây thường bán loại đã gọt sẵn, đóng hộp rất tiện lợi. Dù giá thành cao hơn hẳn dứa thường, nhưng trải nghiệm “cầm nguyên quả dứa bỏ vào miệng” thực sự rất thú vị.

Lợi ích vàng cho sức khỏe từ quả dứa

Không chỉ ngon miệng, dứa còn là “kho thuốc” tự nhiên vô cùng quý giá.

1. Tăng cường miễn dịch: Một đĩa dứa nhỏ có thể cung cấp đủ 100% nhu cầu Vitamin C hàng ngày, giúp cơ thể chống lại cảm cúm, nhất là trong giai đoạn giao mùa.
2. Hỗ trợ tiêu hóa: Enzyme Bromelain trong dứa giúp phân giải protein cực mạnh. Đó là lý do vì sao khi nấu thịt bò hay vịt, người ta hay cho dứa vào để thịt nhanh mềm. Ăn dứa sau bữa tiệc nhiều đạm sẽ giúp bạn tránh bị đầy bụng, khó tiêu.
3. Chống viêm: Bromelain cũng có tác dụng giảm sưng, kháng viêm hiệu quả, rất tốt cho người bị đau khớp.

Tuy nhiên, cần nhớ rằng dứa có tính axit. Người bị đau dạ dày không nên ăn dứa khi đói để tránh cồn ruột.

Bí quyết chọn dứa ngon “trăm quả như một”

Để chọn được quả dứa ưng ý, bạn đừng chỉ nhìn vào vẻ bề ngoài. Hãy áp dụng quy tắc “Nhìn – Ngửi – Cảm nhận” sau đây, tương tự như quy tắc tỉ mỉ trong cách chọn dưa lưới ngon vậy:

• Màu sắc: Chọn quả có màu vàng đều từ cuống xuống đáy. Nếu quả còn xanh nhiều là chưa chín, sẽ rất chua. Ngược lại, quả vàng sẫm hoặc ngả nâu là đã chín quá, dễ bị ủng và mùi rượu.
• Mùi hương: Ghé mũi vào phần đáy quả dứa. Nếu ngửi thấy mùi thơm ngọt ngào, đó là dứa ngon. Nếu không có mùi là dứa xanh, còn mùi quá nồng hoặc chua như giấm là dứa đã hỏng.
• Độ đàn hồi: Dùng ngón tay ấn nhẹ. Dứa ngon sẽ có độ mềm vừa phải, đàn hồi tốt. Nếu cứng ngắc là dứa xanh, còn mềm nhũn, ngón tay lún sâu vào là dứa đã hư bên trong.
• Mắt dứa: Hãy chọn những quả có mắt to và thưa. Điều này chứng tỏ dứa già, chín tự nhiên và nhiều thịt.

Mẹo nhỏ cho người yêu dứa

Một nỗi ám ảnh của nhiều người khi ăn dứa là cảm giác rát lưỡi. Đây là phản ứng bình thường do enzyme Bromelain tác động lên niêm mạc lưỡi.

Cách khắc phục cực đơn giản:
Sau khi gọt vỏ và cắt miếng, bạn hãy ngâm dứa vào nước lọc pha chút muối nhạt trong khoảng 10-15 phút. Muối sẽ làm ức chế enzyme gây rát lưỡi, đồng thời giúp vị ngọt của dứa trở nên đậm đà hơn.

Ngoài ăn tươi, bạn có thể biến tấu dứa thành món salad nhiệt đới kết hợp với các loại rong biển giòn tan, hoặc làm món dứa nướng kèm thịt BBQ – một trải nghiệm hương vị hoàn toàn mới lạ.

Kết luận

Từ dứa Cayenne mọng nước, dứa Queen giòn thơm đến dứa MD2 ngọt ngào hay dứa mini xinh xắn, mỗi loại đều mang một cá tính riêng biệt. Hy vọng qua bài viết này của Farm Việt Nguyên, bạn đã có thể tự tin phân biệt và chọn cho mình những quả dứa tươi ngon nhất.

Đừng quên bổ sung loại trái cây tuyệt vời này vào thực đơn tuần này của gia đình nhé. Một ly nước ép dứa mát lạnh hay nồi canh chua cá lóc đậm đà đang chờ bạn trổ tài đấy!